Chiều ngày 04/09/2026, Khoa Sinh học – Công nghệ Sinh học, Bộ môn Sinh thái – Sinh học Tiến hóa tổ chức seminar học thuật với chủ đề “Động lực hệ thống sinh thái – xã hội: Góc nhìn tập trung vào các bên liên quan trong bảo tồn” (Social-ecological system dynamics: a stakeholder-focused perspective on conservation), với phần trình bày của PGS.TS. Jean Hugé, Giáo sư thỉnh giảng tại ĐHQG-HCM.
Báo cáo tập trung vào việc tìm hiểu và quản lý sự thay đổi trong các Hệ sinh thái – Xã hội (Social-Ecological Systems – SES), với trọng tâm là cách tiếp cận tập trung vào các bên liên quan trong nghiên cứu và bảo tồn. Các hệ thống được nghiên cứu bao gồm rừng ngập mặn, vùng ven biển, đảo nhỏ, hồ và các khu bảo tồn, dự trữ sinh quyển.
PGS.TS. Jean Hugé hiện đảm nhiệm vai trò giảng dạy và nghiên cứu tại nhiều viện, trường đại học quốc tế. Trong nghiên cứu về các hệ thống sinh thái – xã hội, ông sử dụng các phương pháp tiếp cận tập trung vào các bên liên quan (Stakeholder-focused methods), bao gồm Phương pháp Q (Q methodology), Phân tích mạng lưới xã hội (Social Network Analysis – SNA), Kỹ thuật Delphi và Khảo sát sinh học dân tộc học.
Một trong những hướng nghiên cứu được trình bày là hệ sinh thái – xã hội rừng ngập mặn tại Sri Lanka. Nghiên cứu tập trung đánh giá các dịch vụ hệ sinh thái, góc nhìn của cộng đồng và mạng lưới hợp tác giữa các bên liên quan trong quản lý, bảo tồn rừng ngập mặn. Bên cạnh đó, các nghiên cứu về dịch vụ hệ sinh thái tại châu Phi đã góp phần xây dựng các công cụ hướng dẫn cho UNESCO nhằm đánh giá nhanh dịch vụ hệ sinh thái tại các Khu dự trữ sinh quyển châu Phi. Các nghiên cứu đồng thời thúc đẩy cách tiếp cận đa dạng trong đánh giá giá trị của thiên nhiên, bao gồm các góc nhìn lấy con người làm trung tâm (Anthropocentrism), lấy tự nhiên làm trung tâm (Ecocentrism) và đa trung tâm (Pluricentrism).
Trong lĩnh vực chính sách đa dạng sinh học và đánh giá tác động môi trường (Environmental Impact Assessment – EIA), nghiên cứu tập trung phân tích việc lồng ghép bảo tồn đa dạng sinh học vào các đánh giá tác động môi trường trong các dự án phát triển quốc tế, với các trường hợp tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Madagascar.
Một hướng nghiên cứu khác liên quan đến các xung đột trong bảo tồn, trong đó tập trung nghiên cứu xung đột giữa con người và động vật hoang dã tại quần đảo Galápagos (Ecuador), cũng như những chuyển biến trong cơ chế quản lý tại Vườn quốc gia Pendjari (Benin). Các nghiên cứu này tiếp cận vấn đề bảo tồn từ mối quan hệ giữa con người, hệ sinh thái và các cơ chế quản trị. Bên cạnh các hướng nghiên cứu hiện có, báo cáo cũng đề cập đến những cơ hội hợp tác nghiên cứu giữa PGS.TS. Jean Hugé với Trường Đại học Khoa học tự nhiên, ĐHQG-HCM và các đối tác tại Việt Nam. Trong đó, các hướng hợp tác bao gồm khai thác các nguồn tài trợ song phương như VLIR-UOS, BELSPO, FWO-NAFOSTED và NUFFIC; đồng thời thúc đẩy đề xuất RECOVMAN về tăng cường khả năng chống chịu cho hệ sinh thái ven biển Việt Nam.
Trong lĩnh vực đào tạo, các cơ hội hợp tác bao gồm đồng hướng dẫn học viên cao học tại Trường Đại học Khoa học tự nhiên và kết nối học viên với các chương trình Thạc sĩ quốc tế như Tropimundo và Oceans & Lakes. Hoạt động trao đổi học thuật cũng có thể được tăng cường thông qua chương trình VNU350, học bổng Global Minds, trao đổi cán bộ và đồng tổ chức các hội thảo chuyên đề quốc tế. Seminar góp phần chia sẻ các hướng tiếp cận và kết quả nghiên cứu về động lực của hệ thống sinh thái – xã hội, đồng thời mở ra các cơ hội hợp tác trong nghiên cứu, đào tạo và trao đổi học thuật giữa Trường Đại học Khoa học tự nhiên, ĐHQG-HCM với các đối tác quốc tế.