Tại Hội nghị “Phát huy vai trò của Hội đồng Hiệu trưởng các Trường Đại học đối với vùng ‘siêu đô thị’ TP.HCM”, TS Đinh Bá Tiến (Trường Đại học Khoa học tự nhiên, ĐHQG-HCM) đã trình bày mô hình “Đầu tư hạ tầng tính toán hiệu năng cao HPC/AI”, nhấn mạnh đây là nền tảng then chốt giúp TP.HCM giải quyết các bài toán lớn của đô thị trên cơ sở dữ liệu thực tế, tin cậy và được quản trị tập trung.
Theo TS Đinh Bá Tiến, TP.HCM đang đối mặt với nhiều bài toán phức tạp, mang tính hệ thống và liên ngành như giao thông, logistics, ngập nước, y tế, môi trường, an toàn đô thị. Điểm chung của các bài toán này là quy mô lớn, phụ thuộc mạnh vào dữ liệu đa nguồn và đòi hỏi năng lực tính toán, mô phỏng, phân tích ở mức cao. Vì vậy, việc đầu tư hạ tầng tính toán hiệu năng cao kết hợp trí tuệ nhân tạo (HPC/AI) được xác định là nền tảng cốt lõi để chuyển từ cách tiếp cận rời rạc sang quản lý, điều hành đô thị dựa trên dữ liệu.
“Mô hình được đề xuất theo hướng nền tảng dùng chung giữa TP.HCM và ĐHQG-HCM. Trong đó, TP.HCM giữ vai trò cung cấp các bài toán thực tiễn gắn với quản lý đô thị cùng nguồn dữ liệu đa ngành, đa lĩnh vực; ĐHQG-HCM bảo đảm năng lực nghiên cứu chuyên sâu, xây dựng mô hình, mô phỏng và phát triển các công nghệ lõi thông qua đội ngũ chuyên gia liên ngành, hệ thống phòng thí nghiệm và trung tâm nghiên cứu hiện đại”, TS Đinh Bá Tiến nói.
Hạ tầng HPC/AI được thiết kế theo mô hình kết hợp tại chỗ và lai (on-prem/hybrid), vừa đáp ứng yêu cầu bảo mật, quản lý và tuân thủ pháp luật về dữ liệu, vừa cho phép mở rộng linh hoạt khi khối lượng tính toán tăng cao. Cách tiếp cận này giúp TP.HCM kiểm soát tốt dữ liệu nhạy cảm, giảm rủi ro khi phụ thuộc vào các nền tảng bên ngoài, đồng thời tối ưu chi phí đầu tư và vận hành.
Đáng chú ý, mô hình HPC/AI được xây dựng kèm theo lộ trình triển khai trong 3 năm. Năm đầu tiên tập trung hình thành hạ tầng lõi, xây dựng vùng dữ liệu tin cậy và triển khai một số bài toán thí điểm của Thành phố. Sang năm thứ hai, hệ thống được mở rộng về quy mô, tăng cường bảo mật, chuẩn hóa quy trình vận hành và phục vụ trực tiếp cho các sở, ngành. Đến năm thứ ba, hạ tầng HPC/AI được phát triển thành nền tảng hoàn chỉnh, kết nối doanh nghiệp và startup, cho phép nhân rộng các giải pháp đã được kiểm chứng vào thực tiễn quản lý, điều hành đô thị.
TS Đinh Bá Tiến nhấn mạnh, điểm khác biệt của mô hình HPC/AI là gắn chặt nghiên cứu với nhu cầu thực tế của TP.HCM. Trên nền tảng này, các bài toán lớn của đô thị có thể được mô phỏng, phân tích và kiểm chứng khoa học dựa trên dữ liệu thật, qua đó rút ngắn thời gian ra quyết định, giảm chi phí thử nghiệm lặp lại và nâng cao độ tin cậy của các giải pháp. Không dừng ở nghiên cứu, kết quả đầu ra của hệ thống được thiết kế để có thể sử dụng ngay trong công tác quản lý, điều hành và hoạch định chính sách.
Thông qua việc đầu tư hạ tầng HPC/AI, TP.HCM không chỉ có thêm một công cụ kỹ thuật hỗ trợ quản lý đô thị hiện đại mà còn từng bước làm chủ các công nghệ lõi trong các lĩnh vực ưu tiên, tạo nền tảng lâu dài cho phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của vùng “siêu đô thị”.
