Ngày 12/10, Hội nghị quốc tế lần thứ hai về Vật liệu tiên tiến và đa chức năng (ICAMM’26) khai mạc tại Trường Đại học Khoa học tự nhiên, ĐHQG-HCM. Hội nghị quy tụ các nhà khoa học, chuyên gia và nhóm nghiên cứu trong nước, quốc tế nhằm chia sẻ kết quả nghiên cứu, trao đổi những phương pháp tiếp cận mới và thảo luận triển vọng ứng dụng vật liệu tiên tiến trong công nghệ bán dẫn, năng lượng, môi trường và y sinh.
Khoa học vật liệu đang giữ vai trò quan trọng trong sự phát triển của nhiều lĩnh vực công nghệ, từ chế tạo linh kiện điện tử, thiết bị lưu trữ năng lượng đến cảm biến sinh học và các giải pháp bảo vệ môi trường. Trong đó, những tiến bộ về công nghệ chế tạo, phương pháp phân tích và mô phỏng vật liệu ở quy mô nguyên tử đang mở ra khả năng nghiên cứu, thiết kế các hệ vật liệu có những tính chất phù hợp với yêu cầu ứng dụng ngày càng đa dạng.
Với định hướng đó, Hội nghị quốc tế về Vật liệu tiên tiến và đa chức năng (The 2nd International Conference on Advanced and Multifunctional materials -ICAMM’26) tập trung vào các hướng nghiên cứu về vật liệu và linh kiện bán dẫn; vật liệu tiên tiến phục vụ phát triển bền vững; cùng các phương pháp tính toán, học máy và trí tuệ nhân tạo trong khoa học vật liệu. Trong hai ngày làm việc chính (12,13/10), nhiều kết quả nghiên cứu được giới thiệu, phản ánh sự phát triển của khoa học vật liệu theo hướng kết hợp giữa nghiên cứu cơ bản, phát triển công nghệ và giải quyết những yêu cầu thực tiễn.
Ở lĩnh vực bán dẫn và điện tử, các báo cáo đề cập đến hợp kim entropy cao, công nghệ màng mỏng và những phương pháp phân tích bề mặt tiên tiến. Đây là các hướng nghiên cứu có ý nghĩa trong việc tìm hiểu mối liên hệ giữa cấu trúc, thành phần và tính chất vật liệu, qua đó phục vụ thiết kế, chế tạo và nâng cao hiệu năng của các linh kiện, thiết bị công nghệ.
Đáng chú ý, graphene và các vật liệu hai chiều tiếp tục là đối tượng nghiên cứu được quan tâm nhờ những đặc tính vật lý khác biệt khi vật liệu có độ dày ở quy mô nguyên tử. Các nghiên cứu về nhóm vật liệu này mở ra triển vọng ứng dụng trong quang điện tử, cảm biến và thiết bị lượng tử, đồng thời đặt ra những vấn đề khoa học liên quan đến kiểm soát cấu trúc, tính chất điện tử và khả năng tích hợp vật liệu vào thiết bị.
Trong lĩnh vực y sinh, hội nghị giới thiệu các nghiên cứu cảm biến sinh học khai thác tương tác giữa ánh sáng và vật liệu nano, hướng đến khả năng phát hiện những phân tử dấu ấn sinh học với độ nhạy cao.
Bên cạnh các ứng dụng trong điện tử và chăm sóc sức khỏe, vật liệu tiên tiến còn được tiếp cận từ yêu cầu phát triển bền vững. Các báo cáo tại hội nghị giới thiệu những hướng nghiên cứu về vật liệu thu giữ CO₂, tái chế pin, vật liệu cho thiết bị y sinh, cửa sổ thông minh, công nghệ quang học hồng ngoại và các phương pháp mô phỏng vật liệu ở cấp độ nguyên tử.
Đặc biệt, một nghiên cứu hợp tác giữa Khoa Khoa học và Công nghệ Vật liệu và các nhà khoa học Nhật Bản đã giới thiệu sợi quang thủy tinh chalcogenide có khả năng truyền ảnh hồng ngoại trung với độ phân giải cao, gợi mở những ứng dụng trong quan sát nhiệt và ghi nhận thông tin phân tử.
Cùng với những tiến bộ trong chế tạo và đặc trưng vật liệu, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo và học máy đang trở thành một hướng tiếp cận đáng chú ý trong nghiên cứu vật liệu hiện đại. Thông qua việc kết hợp dữ liệu, mô phỏng và tính toán ở cấp độ nguyên tử, các nhà khoa học có thể khảo sát cấu trúc vật liệu, dự đoán một số tính chất và sàng lọc những phương án có triển vọng trước khi tiến hành thực nghiệm. Cách tiếp cận này góp phần nâng cao hiệu quả quá trình tìm kiếm, thiết kế và tối ưu hóa vật liệu mới.
Bên cạnh các phiên báo cáo chuyên đề, phiên poster là không gian để các nhà nghiên cứu, giảng viên và sinh viên giới thiệu kết quả nghiên cứu, trao đổi phương pháp và thảo luận trực tiếp với cộng đồng chuyên môn. Các công trình được trình bày trải rộng từ vật liệu bán dẫn, vật liệu lưu trữ năng lượng, công nghệ môi trường đến vật liệu sinh học, quang học và ứng dụng học máy trong dự đoán tính chất vật liệu.
Được tổ chức lần thứ hai tại Trường Đại học Khoa học tự nhiên, ĐHQG-HCM, ICAMM tiếp tục góp phần tăng cường kết nối học thuật quốc tế trong lĩnh vực khoa học vật liệu. Đối với Khoa Khoa học và Công nghệ Vật liệu, hội nghị là dịp thúc đẩy trao đổi chuyên môn, kết nối đào tạo với nghiên cứu tiên tiến và mở rộng hợp tác trong phát triển các hướng vật liệu mới, phục vụ những yêu cầu của khoa học, công nghệ và phát triển bền vững.
